Društvo

Bez dobre vizije u Podgorici će svima biti tijesno

Podgorica

Činjenica da Podgorica postaje sve više naseljena ne smije, ističu stručnjaci, biti izgovor za gradnju koja guši sam grad i predstavlja opterećenje za infrastrukturu i kvalitet života, piše Pobjeda.

Dobro, integralno planiranje koje uvažava dinamiku i anticipira smjerove razvoja i promjena jednog grada jedini je recept. Takav pristup u novije vrijeme, smatraju arhitekte, ispašta pred naletom migracionih kretanja, ali i drugih aspekata koji profit i tržišnu utakmicu pretpostavljaju modernom urbanom razvoju.

Mr Ema Alihodžić-Jašarović za Pobjedu ističe da su crnogorski gradovi u doba socijalizma posjedovali veoma snažnu premisu o planiranju budućnosti grada, pri čemu su na primjer bulevari bili dimenzionisani u odnosu na predviđeni porast stanovnika u narednih 30-50 godina.

“To se u realnosti i obistinilo, ali oni nam danas postaju tijesni, i potrebne su nam nove redefinicije planova i urbanih politika i strategija. Uvažavajući kao veoma važnu činjenicu da je stvarnost veoma često “brža” od stvaranja i kreiranja strategija, a naročito od njihove implementacije, a što nerijetko dovodi do nekontrolisanih procesa, veoma često su upravo fragmentarne politike i pristupi uticali na neuravnotežene i neujednačene prostorne manifestacije, koje su umnogome naštetili ukupnoj slici grada. Taj fragmentarni pristup, suprotno integralnom planiranju, često je upravo rezultat nedostatka sredstava ali i vizije što jedan grad treba i želi da bude, pri čemu za rezultat dobijamo grad koji nema jasnu ideju o budućnosti, rješavajući pitanje pojedinačnog, ali ne i integralnog”, ističe ona.

Dodaje da je regionalna preraspodjela kapitala, poremećena pogrešnom razvojnom politikom i strategijama ekonomskog razvoja, sa prenaglašenim insistiranjem na centralizaciji, dovela do toga da Podgorica, zbog funkcija centraliteta, postane glavni ekonomski, administrativni i obrazovni centar, a samim tim grad u koji imigrira najveći broj stanovnika iz svih okolnih regija.

“Kako granice među regijama nijesu oštre, takav vid regionalne mobilnosti je trebalo kontrolisati tehnikama ozbiljne političke administracije, koja bi spriječila neželjene efekte u procesu interregionalnih migracija. Kontinuirane, dinamične promjene u demografskom i prostornom “rastu” i “skupljanju” crnogorskih gradova, utiču na njegov sodo prostorni identitet, kao i na funkcionalnu strukturu i ukupnu sliku grada, stoga je neophodno definisati nove smjernice u urbanom planiranju grada koje bi uticale na njegovo očuvanje. Takvo aktuelno stanje disbalansiranih gradova proizvod je neracionalnih i neprogramiranih urbanih politika i nepostojanja integralnog promišljanja u cilju planiranja optimalne budućnosti grada”, kaže ona.

Uticaj trke za profitom, migraciona kretanja, ali i nedostajuće integralno planiranje i vizija kako bi grad trebalo da izgleda za nekoliko decenija, prijetnje su koje treba ozbiljno rješavati kako “urbani rast ne bi kažnjavao sebe”

Prema riječima prof. dr Veljka Radulovića sistemskim, ozbiljnim promišljanjem gradnje i hrabrošću odluka moguće je ublažiti efekte tempa izgradnje i limite koje ono nameće razvoj u jednog grada.

“Način je sasvim moguć, ali vrlo zahtjevan”, kaže Radulović za Pobjedu.

On, međutim, podsjeća da su Podgorica i Budva dva naša grada koji su dramatično izmijenilia svoje urbane fizionomije u posljednjim decenijama.

“Zanimljivo je da ta dinamika urbanih transformacija ne jenjava i da se pejzaži ovih gradova mijenjanju na dnevnom nivou. To su očekivane okolnosti na teritorijama koje su u procesu intenzivnih ekonomskih, društvenih, kulturoloških, pa i migracionih promjena. U teoriji urbanizma pominju se i kao “pejzaži tranizicije”. Svjedočimo naglom rastu stambenog fonda, ali ne i podjednakom razvoju urbanih standarda. Rast i razvoj su bitno različiti pojmovi i ta razlika se lako ilustruje u urbanim praksama kojima se grade gradovi”, navodi on.

Radulović ne smatra da je migracija stanovništva ključni motiv pojačane stambene izgradnje.

“Naravno da joj pogoduje i da je tržišni stimulans, ali Podgorica i donekle primorje i dalje predstavljaju kondezatore kapitala i ekonomskih aktivnosti koji su osnovni preduslova razvoja tržišta nekretnina i posljedično stanogradnje”, kaže Radulović.

Alihodžić-Jašarović smatra da su migracije samo jedan od procesa koji su uzrokovale “naseljavanje po inerciji” koje degradira okolinu, te intenzivira socijalnu i prostornu segregaciju i utiče na vitalnost postojećih urbanih područja.

“Ovaj proces neplaniranog i nekoordinisanog širenja zajednice, bez brige za njegove posljedice, a koji se kao takav smatra neodrživim za grad. Ovakvi migracioni procesi nijesu propraćeni planskom dokumentacijom, kroz održivi urbani menadžment, principe dobre uprave i adekvatnu izgradnju kapaciteta, što ukazuje na činjenicu da je ovaj problem administrativno zanemaren. Osim toga, stanovništvo koje je doselilo, a koje najčešće podrazumijeva ranjive grupe (ekonomski ugrožene), rješavajući svoje stambene potrebe, naseljava rubna područja grada, što za posljedicu ima veliki broj spontanih neformalnih naselja”, kaže ona.

Kako primjećuje, najveći dio porasta dešava se u predgrađima i “bezličnim međupojasevima” koji se šire bezličnim međugustinama, stvarajući apatična stambena naselja.

“Širenje grada prati mnogo sporija procedura izgradnje neophodnih javnih ustanova, te samim tim novonaseljeni blokovi ostaju upropaštene četvrti, najčešće veoma neugodne za život, trpeći najčešće nedostatak svih drugih funkcija grada. Ovakav rast Luis Mamford naziva “rast na račun iscrpljivanja građana”. Osim toga, faktor rasta uslovljava i nove troškove i slabi ekonomiju grada, pri čemu Mamford kaže da: “urbani rast kažnjava sam sebe”. Sa porastom gradova, mijenjaju se i distance između određenih zona grada. Trošak prenaseljenosti uzrokuje brojne probleme, najčešće u komunikaciji i saobraćaju novonastalih naselja sa gradom, a zatim u funkcionisanju svih drugih funkcija grada, i rast takvog grada podrazumijeva i rast opšte nesigurnosti”, ističe Alihodžić-Jašarović.

Na pitanje ima li Podgorica, prema sadašnjem kursu razvoja, prostora za širenje, odnosno, da li su neki kvartovi prevazišli limite u pogledu opterećenja infrastrukture, prenaseljenosti… Radulović ističe da primjer nekih gradskih kvartova “može da potvrdi postavljenu dijagnozu”.

“Interesantno je da u novim stambenim tepih kvartovima postoji potencijal njihove reanimacije, jednostavnom odlukom o ozelenjavanju postojećih planiranih zelenih površina koje to nijesu postale, a koje se tako lako i unosno izdaju za komercijalne namjene i koje tako postaju beskrupulozno velike ugostiteljske terase namijenjene preduzetničkom profitu”, kaže on.

Primjećuje da je to jedan mali, ali vrlo ilustrativan primjer ponašanja svih aktera u prostornim politikama grada.

“S jedne strane opšte je mjesto da se svi, a posebno donosioci odluka, zalažemo za zdravije i zelenije prostore stambenih kvartova, a sa druge strane planirane ozelenjene površine, pa čak i trotoare izdajemo u komercijalne svrhe. To nas sve podsjeti da je svijest dobrog dijela aktera urbane stvarnosti grada i dalje dominantno opredijeljena kratkoročnim interesima. Zanimljivo je da ni investitori nijesu prepoznali priliku da su uz srazmjerno mala ulaganja u nekoliko stotina stabala bora mogli da promijene arhitektonske portrete svojih naselja, pa čak i da podignu cijenu stambenog kvadrata… što im je ključni motiv”, zaključuje Radulović.

27

avatar
1000
19
8
0
 
20
PutnikOciglednoPGBaba JagaJa rekoh
NAJNOVIJI NAJSTARIJI POPULARNI
Putnik
Gost
Putnik

Da niste malo zakasnili?! Pogledajte nova naselja, City kvart, Zabjelo ispod Ljubovica,… Samo unistavanje prostora zarad interesa pojedinaca!

Ocigledno
Gost
Ocigledno

Zelene povrsine fale i uredjen gradski prevoz kao i neke drzavne i opstinske sluzbe koje bi bile izvan sireg centra stacionirane i imale parking i ostale sadrzaje kako bi rad sa strankama, gradjanima bio normalizovan.

PG
Gost
PG

Da nije ljudi sa sjevera i juga koji su dosli u PG, ovaj grad bi licio na varos. Problem je u planiranju i funkcionalnosti.

Ja rekoh
Gost
Ja rekoh

Samo se zidaju zgrade koje su besmislica ogromnih razmjera. Prave se ivicni blokovi koji su prevazidjeni u urbanizmu. Nema udobnosti, komfora, kreativnosti. Balkoni na visokim spratovima imaju providne ograde gdje nesmije niko da kroci. Fals, neukost, prevazidjena arhitektura.

Struka
Gost
Struka

Cuti struka jer se odrekla profesionalne slobode.

urbanista
Gost
urbanista

Nase ulice nece moci da prihvate saobracaj koji ce da stane

Zgrade
Gost
Zgrade

Zgrade, zgrade, zgrade, zgrade, zgrade,

Komsija
Gost
Komsija

Kako je krenulo na svakoj raskrsnici ce biti potreban kruzni tok, neplanirana gradnja, nerazumijevanje prostora, POHLEPA uzima danak

Todor
Gost
Todor

Beton je provod, beton su koke, beton je izvor zivota…

SKLEPTOMAN
Gost
SKLEPTOMAN

Brzih dana ćemo svi zajedno sem funkcionera da kukamo za selom

Cici
Gost
Cici

Ko ce da kuka za selom ovi sjevenjaci u pg su drzavno zauzeli..kad im dune mogu se vratiti na ognjiste..eura potrosili nisu bez za te kuce na divlje sto podigose. Ne drzavno samo no i privatno zemljiste uzurpirali.

Duško
Gost
Duško

Vizija kao što je ima graditelj na mjesto i oko starog duvanskog….

Beton
Gost
Beton

Jedan u moru primjera, ajde da bar taj navedemo, BULEVAR OD ATLASA DO DELTE, RASPADA SE I OSTALE 2 TRAKE, A BROJ STANOVNIKA CE DA EKSPLODIRA ZBOG NOVIH KVARTOVA, za godinu taj bulevar ce biti nefunkcionalan, umjesto da je prosiren jos prije nekoliko godina.

Crni
Gost
Crni

Neka se sjevernjaci vrate na svoja ognjista pa nece biti tijesno u Podgorici

By the way
Gost
By the way

Nijesu ti problem sjevernjaci nego planiranje i urbanizam. A mogao bi i ti da malo odeš do rodne grude građanine.

Bora Bora
Gost
Bora Bora

Sramota sto pisete..Grad sieitinja..kasaba .

Sijenka
Gost
Sijenka

Dobra vizija treba da postoji za sjeverni dio Crne Gore da bi se migracije smanjile, da se narodu koji živi gore omoguće približno isti uslovi u poslovnom dijelu zbog kojih ovdje dolaze, kao i društveni uslovi.
Za 2-5 god, Podgorica će biti Crna Gora sa brojem stanovnika, a to nije normalno

Send this to a friend