Preživjeli smo najtoplije i najsušnije ljeto za više od pola vijeka

Analiza preliminarnih onlajn meteoroloških podaka koju je uradio Odsjek za prognozu pokazuje da smo u periodu jun-jul-avgust imali situacije koje su u pojedinim danima poprimale ekstreman karakter, te da su oboreni poluvjekovni temperaturni rekordi kaže direktor Zavoda za hidrometeorologiju i seizmologiju Luka Mitrović.

Glavni meteorološki događaji koji su okarakterisali ljetnji period su, dodaje on, ekstremno visoke temperature vazduha, njihovo dugo trajanje, povremeno jak sjeverni vjetar i deficit padavina.

U Podgorici je, u periodu junjul-avgust, bilo 84 tropskih dana što je 52 odsto više od klimatske normale. Prosječna maksimalna temperatura bila je 34,9 stepeni, što je 4,4 stepena više od klimatske normale i u pogledu maksimalne dnevne temperature, to je četvrto po redu najtoplije ljeto za posljednjih 68 godina.

Ekstremno topli tropski talas trajao je od 31. jula do 10. avgusta. Tokom jedanaest dana zaredom temperatura vazduha, na području glavnog grada, svakodnevno je dostizala i prelazila 40 stepeni Celzijusovih dostigavši 9. avgusta 42,5 stepeni.

“To je apsolutno rekordan broj uzastopnih dana sa temperaturom od 40 i više stepeni. Prethodni rekord iznosio je osam dana, koliko ih je bilo u julu 2007. godine”, kaže Mitrović.

Od 1. do 10. avgusta srednja maksimalna dnevna temperatura (za ovu dekadu) u Podgorici je iznosila 40,9 stepeni i rekordno je najtoplija prva dekada avgusta za posljednjih 68 godina.

“Nikada do sada srednja maksimalna dnevna temperatura za prvu dekadu nije dostizala 40 stepeni. Takođe, period od 1. do 18. avgusta je rekordno najtopliji sa srednjom maksimalnom dnevnom temperaturom od 38,2 stepeni”, kaže Mitrović.

On dodaje da se tu statistika o ekstremima i rekordima ne završava.

Avgust je sa prosječnom maksimalnom dnevnom temperaturom od 36,6 stepeni drugi po redu najtopliji za posljednjih 68 godina.

Ekstremno toplo bilo je i na sjeveru. Zabljak je u avgustu imao sedam tropskih dana, što je tri više u odnosu na prethodni rekord iz 2003. godine. Takođe, sa prosječnom maksimalnom dnevnom temperaturom od 25,6 stepeni ovogodišnji avgust najtopliji je za pedeset godina. Kada je riječ o prosječnim mjesečnim temperaturama vazduha, avgust je na području Budve bio rekordno najtopliji, u Cetinju, Herceg Novom, Pljevljima, Plavu i Rožajama drugi. U Podgorici ovo je drugi po redu najtopliji avgust, rekordno topao bio je 2003. sa prosječnom maksimalnom dnevnom temperaturom od 37,8 stepeni. Analiza pokazuje da je period jun-jul-avgust bio topliji za 4,5 stepena od klimatske normale.

“Najveće odstupanje temperature imaju Pljevlja od 5,2, zatim Kolašin od 5,1, Cetinje od 4,9 stepeni, a Podgorica 4,4 stepena. Najviša temperatura vazduha tokom ovogodišnje ljetnje sezone iznosi 42,5 stepeni, izmjerena u Podgorici 9. avgusta”, kaže Mitrović.

Sagovornik Pobjede objašnjava da ćemo ovo ljeto pamtiti i po olujnom vjetru i sušama.

Periodi sa visokim tropskim temperaturama povremeno su bili praćeni jakim, povremeno na udare i vrlo jakim sjevernim vjetrom, a kratkotrajni udari vjetra imali su olujni karakter. Naročito jak vjetar duvao je od 13. do 17. jula i od 17. do 19. juna i imao je vrlo negativan uticaj. U tim danima indeks opasnosti od požara imao je ekstremnu vrijednost, došlo je do masovne pojave izbijanje požara sa rapidnim širenjem usljed jakog vjetra koji je onemogućavao gašenje iz vazduha pomoća aviona. Kada je o padavinama riječ, prosječno je za Crnu Goru ostvareno oko 46 odsto količine kiše od odgovarajuće klimatske normale, a nedostaje, takođe prosječno, oko 57 miliona litara kiše na kvadratni kilometar.

Za tri mjeseca šest tropskih talasa

U ovogodišnjoj Ijetnjoj sezoni bilo je šest jakih tropskih talasa u kojima je temperatura tokom dana dostizala i prelazila 35 stepeni.

Prvi: od 23. do 27. juna, kada je temperatura vazduha u pet dana zaredom dostizala i prelazila 35 stepeni dostigavši 38 stepeni (25. jun)

Drugi: od 6. do 15. jula

Treći: od 19. do 24. jula sa srednjom maksimalnom dnevnom temperaturom od 37,4 stepeni

Četvrti: od 29. jula do 10. avgusta sa rekordnom temperaturom za te dane od 40,7 stepeni

Peti: od 16. do 20. avgusta

Šesti: od 25. do 28. avgusta