Agonija dok ronioci tragaju za stradalima teža i od smrti

U proteklih pet godina ronioci Regionalnog ronilačkog centra Bijela RCUD bili su uključeni u više od 30 akcija pomaganja porodicama čiji su najbliži stradali u dubinama mora ili rijeka. Ovih dana tragaju za vozačem koji je 7. februara sletio automobilom na obalu Morače, na putu Podgorica-Cetinje. O tome kakve još sve zadatke obavljaju i sa čime se susrijeću na terenu za CdM govori direktor RCUD-a Veselin Mijajlović.

Mijajlović kaže da posao ronioca nije nimalo lak jer akcije potrage za nestalima ostavljaju ožiljke za sva vremena.

“Nije ovo lak posao, pogotovo ne kada ste usamljeni i na velikim dubinama ili u nabujaloj rijeci, izvlačite iz auta i nosite u naručju nečije dijete, da ga predate njegovim roditeljima”, rekao je on i dodao da se prije nekoliko dana još jednom uvjerio da je posao ronioca vema težak kada je od čovjeka zagledanog u Moraču čuo riječi da “ima nešto teže i od smrti”.

Kada pomoć drugih nije moguća…

Direktor RCUD navodi da su ronioci Regionalnog centra u poslednjih pet godina pružili pomoć za preko 30 porodica.

Poslednji put, prije nekoliko mjeseci, to su uradili izvlačeći nastradalog jedriličara iz mora i nastradalog 18-godišnjeg mladića iz pljevaljskog jezera.

“U poslednjih 15 godina imali smo preko 150 akcija. U zadnjih 35 godina, od kada sa roniocima organizujem i izvodim ove akcije pružanja pomoći i spašavanja na vodama, imali smo preko 400 akcija, odnosno preko 400 porodica je tražilo našu pomoć kada pomoć drugih nije bila moguća”, rekao je direktor Mijajlović.

Za izazov u dubinama obuka i do šest godina

Prema njegovim riječima ove poslove obavljaju hu­ma­n i hrabri ljudi, veoma osposobljeni i opremljeni sa najsavremeniom tehnikom za ronjenje na velikim dubinama i u brzim nabujalim rijekama.

Regionalni ronilački centar za podvodno deminiranje i obuku ronilaca je Vladina organizacija osnovana 2002 godine.

“Mi se bavimo obukom profesionalnih ronilaca za podvodno deminiranje i za druge specijalnosti koje su neophodne da bi izvršili određene zadatke pod vodom. Obuka traje od tri do pet godina, zavisno od specijalnosti za koju se ronilac obučava. A da bi stekli uslove da se upišete na specijalističke studije za profesionalnog Instruktora ronjenja, potrebno je najmanje šest godina školovanja i iskustva u pojedinim nivoima osposobljenosti”, rekao je Mijajlović.

Ističe da u sistemu obrazobvanja prvo treba da se zavši obuka za profesionalnog ronioca 3. nivo-voditelja ronjenja, što predstavlja treći i najniži nivo osposobljenosti u profesionalnom ronjenju. Nakon toga, ronilac stiče pravo da se školuje za drugi nivo osposobljenosti za profesionalnog ronioca 2.nivo-u podvodnim radovima ili podvodnom deminiranju.

Nakon toga ronilac stiče pravao na školovanje za profesionalnog ronioca 1. nivo-Supervizora ronjenja, a potom i za profesionalnog instruktora ronjenja.

U toku svih godina školovanja i ronjenja, ronilac mora svake godine da ima najmanje 100 zarona od kojih najmanje 50 – 70% na dubinama preko 50 metara sa gasnim mješavinama NITROX, TRIMIX, HELIOX, zavisno od nivoa osposobljenosti.

Opasanost pri­li­kom tra­ga­nja za uto­plje­nim li­ci­ma 

Mijajlović naglašava da uvijek treba imati na umu da jedan opa­snost vre­ba ro­ni­o­ce pri­li­kom tra­ga­nja za uto­plje­nim li­ci­ma u če­sto lo­šim vre­men­skim pri­li­ka­ma jer se ne­sre­će upra­vo ta­da i de­ša­va­ju.

A dru­ga opa­snost im pri­je­ti ka­da pod vo­dom deminiraju i uklanjaju zaostale mine iz raznih ratova. Za­to je, kako kaže on, va­žno da i jed­nu i dru­gu vr­stu po­slo­va oba­vlja­ju pro­fe­si­o­nal­ni ro­ni­o­ci ko­ji su cer­ti­fi­ko­va­ni u skla­du sa me­đu­na­rod­nim stan­dar­di­ma ško­lo­va­nja pro­fe­si­o­nal­nih ro­ni­la­ca.

Tim od 18 domaćih i 60 stranih ronilaca 

RCUD ima 14 profesionalnih ronilaca i logističara od čega su četiri ronioca u rezervnom sastavu. Pored ovih ronilaca ima još oko 60 koji su osposobljeni za podvodno deminiranje i druge usko specijalizovane zadatke pod vodom.

Oni nijesu samo iz Crne Gore, nego iz drugih država. Njih RCUD često angažuje kada izvršava neke veće i zahtjevnije projekte pod vodom.

“Jedan takav zadatak je bio podvodno deminiranje u blizini Sofije, kada smo deminirali oko 200 hiljada kvadrata pod vodom, kada smo pronašli i uklonili oko tri tone raznih eksplozivnih sredstava. Ona su bila u veoma opasnom stanju, jer su se rezlećela po obližnjem jezeru i rijeci nakon ekplozije skladišta naoružanja u kojoj je bilo i stradalih”, priča Mijajlović.

Dodaje da je nakon toga ministar Ministarstva odbrane Bugarske  dodijelio našim roniocima priznanja, a on je u ime RCUD-a primio povelju Ministarstva odbrane Bugarske za efikasno i uspješno deminiranje.

Naši ronioci angažovaani širom regiona

Ronioci ovog centra, demimneri, izvodili su akcije pružanja pomoći u mnogim država, tu spadaju i Slovenija, Hrvatska, Srbija, Makedonija, Albanija, Bosna i Hercegovina…

U to su uključeni i ronioci koji su završili specijalističku obuku u RCUD-u, a sada rade u drugim državama.

U zalivu Boke razminirali milion kvadrata morskog dna

Samo u Bokokotorskom zalivu tim RCUD-a je razminirao preko milion kvadrata morskog dna uskog prolaza Verige, a uklonjeno je oko 65 tona raznih minskoeksplozivnih sredstava.

“Sa preko 700 hiljada kvadrata morskog dna Bivše vojne baze Arsenala, danišnji Porto Montenegro, ukonili smo oko 17 tona eksplozivnih sredstava. Sa 200 hiljada kvadrata morsko dna bivše vojne baze u Kumboru, uklonili smo oko 10 tona raznih eksplozivnih sredstav”, navodi direktor ronilačkog centra.

Najteže je pronaći pravog ronioca

Mijajlović ističe da je u ovom poslu najteže pronaći pravog ronioca, osposobiti ga, a nakon toga uklopiti u jedinstven sistem kakva je svaka profesionalna ronilačka organizacija danas u svijetu.

“Treba da prihvati da nakon izuzetno teške i zahtjevne obuke, živi i radi sa svojim kolegama kao da su jedna porodica, uvijek spremni da se žrtvuju pomažući jedni drugima u teškim i opasnim situacijama pod vodom”, naglašava on.

Dodaje da su u mračnim dubinama, ronioci usamljeni i prepušteni sami sebe, trudeći se da riješe i najteže zadatke pod vodom.

Željka Bojanić