Lazar Jauković, građevinski inženjer rodom iz Šavnika, učestvovao je u projektovanju i izgradnji najvećeg drumskog mosta od armiranog betona u Evropi i jednog od najljepših saobraćajnih objekata ove vrste – most na Đurđevića Tari. Ali bio je primoran i da ga sruši. Na ovo podsjeća predsjednik Opštine Šavnik Jugoslav Jakić.
Betonski lučni Most na Đurđevića Tari jedan je od glavnih atrakcija nacionalnog parka Durmitor. Most se nalazi na raskrsnici između Mojkovca, Žabljaka i Pljevalja. Izdignut je nad najvećim kanjonom u Crnoj Gori – kanjonom rijeke Tare. Svoj naziv Đurđevića most, nije dobio po arhitekti, već po vlasniku farme, koja se nalazila pored.
Arhitekta mosta je bio Mijat Trojanović. Most je građen u periodu 1937-1940. godine, kad je Crna Gora bila dio Kraljevine Jugoslavije. Glavni inženjer projekta je bio Isak Ruso.
Konstrukciju mosta čini pet lukova dužine 365 metara, a dužina najvećeg raspona je 116 metara. Visina mosta, ako se mjeri od rijeke Tare iznosi 172 metra. U trenutku kada je završena gradnja, Đurđevića most je bio najveći betonski lučni most u Evropi, kojim se moglo proći automobilom.
Nevjerovatna je sama istorija ovog mosta, a upravo na to podsjeća Jakić.
“Tokom Drugog svjetskog rata, most je bio na meti okupatorske – fašističke vojske. Kako bi se spriječilo prodiranje neprijatelja u Crnu Goru, donesena je odluka da se most sruši. Ovaj nezahvalan zadatak povjeren je upravo inženjeru Jaukoviću. Konstrukcija posljednjeg malog luka na lijevoj obali Tare je srušena, dok su ostali djelovi mosta ostali neoštećeni”, naveo je na svom Facebook profilu Jakić.
Jaukovića su italijanske okupatorske snage kasnije strijeljale na samom mostu nakon što su otkrile šta je uradio, a most je rekonstruisan po završetku rata i ponovo otvoren 1946. godine.
“Den Dolard, holandski pisac, ovu legendu je iskoristio za temu svog romana ‘Zemlja iza božjih leđa’, u kojem je Jauković nazvan Vuk Crnojević”, navodi Jakić.
Prema izboru portala “Brajd sajd” most na Đurđevića Tari prošle godine se našao među 20 najljepših u svijetu.
S.Đ.
a mogli ste pomenuti da je po istinitim motivima ovih događaja snimljen odličan film “Most” iz 1969, u režiji Hajrudina Šibe Krvavaca
Za vrijeme Ii svetskog rata četnici mu nisu mogli prići,a danas četničke horde ga kite njihovim fašističkim zastavama zastavama
Sad služi ravnogorcima da srpsku zastavu okače
Da je ovaj most nekom drugom oni bi od njega napravili turisticku atrakciju koju bi posjecivalo stotine hiljada godisnje.Ovaj most je pravljen rucno bez dizalica i mehanizacije.E to su bili inzinjeri i gradjevinci.Cisto da podsjetim da se danas neki mostovi mnogo jednostavni od ovoga uz svu mehanizaciju sruse neposredno pred otvaranje
A i Krvavac je snimio kultni film Most,jugoslovenski vestern.
Pogledajte partizanski film “Most”.